Cameroon: a country on the verge of change? (21/01)

By 7th February 2017Mijn belevingen

Wie mijn blog wat volgt, heeft het ondertussen al door: hier in Kameroen woedt een serieuze staking en die verstoort het leven hier enorm. De staking die nu bezig is, is toch nog net van een ander kaliber dan de NMBS stakingen die we in België allemaal zo goed kennen.

Bij gebrek aan mediabronnen ben ik zelf eigenlijk niet zo goed op de hoogte van alle politieke details die momenteel in het spel zijn, maar aangezien deze stakingen mijn project toch sterk beïnvloeden, wil ik er in deze blog toch eens wat over spreken.

Op het eerste zicht lijkt Kameroen een heel vredig land. Er zijn geen oorlogen en conflicten en ondanks de hoge graad van corruptie is dit verder toch een veilig land (tenminste als we de problemen met Boko Haram in het Noorden buiten beschouwing laten). Maar al heel lang broeit hier wat onderhuids en de stille frustratie die heel wat mensen kennen, heeft nu eindelijk een uitlaatklep gevonden in de vorm van grootse stakingen. Nu al die frustraties de kop opsteken, is er geen weg terug. Er moet iets veranderen, dat is de enige uitweg.

Zonder in te veel detail te treden, wil ik de situatie even proberen te schetsen. Bij de vorming van het Kameroen zoals we het nu kennen, werd een Engelstalig deel (nu Northwest en Southwest region) samengevoegd met een veel groter Franstalig deel. Bedoeling was dat beide delen een zekere onafhankelijkheid zouden behouden en dat er in praktijk weinig zou veranderen voor de bewoners.

Daarvan is echter niet te veel in huis gekomen en vandaag zien we dat de Engelstalige minderheid in alles wordt onderdrukt. De officiële talen zijn Frans en Engels, maar in werkelijkheid is Frans de taal die in alle overheids instanties wordt gebruikt. Het rechtssysteem kent geen Engelse vertalingen, politie en leger zijn zo goed als uitsluitend Frans. Als Engelstalige is het zo goed als onmogelijk om werk te vinden binnen een overheidspositie. Het gaat zelfs zo ver dat Fransen hoge politieke posten bekleden in de Engelstalige regio’s, met als gevoelg dat ze het volk niet eens begrijpen. Heel vaak wordt zelfs voorrang gegeven aan Franstalige leerkrachten die bijna geen Engels kunnen om les te geven in Engelstalige scholen.

Ook qua infrastructuur is een duidelijk verschil zichtbaar. Belangrijke doorgangswegen in de Engelstalige regio’s zijn vaak nog steeds erbarmelijke aardewegen die in het regenseizoen volledig blank komen te staan. In Franstalige gebieden wordt veel meer moeite gedaan om overal asfaltwegen te voorzien. Ook in elekrticiteitsvoorziening krijgen de Franse gebieden voorrang.

Het is duidelijk dat de bevolking van Northwest en Southwest regio’s in alles worden achtergestoken en dat kan zo niet blijven duren. Ze pleiten voor een terugkeer naar de federatie, gelijke rechten en meer en meer zelfs voor onafhankelijkheid. Velen geloven dat de zaken te ver zijn gevorderd en dat onafhankelijkheid de enige weg naar verbetering is. De Engelstalige regio’s zijn economisch namelijk ook de sterkste. Onafhankelijkheid zou dus waarschijnlijk wel haalbaar zijn, maar juist daarom wil de regering deze gebieden aan het lijntje houden. Voor de Franstalige gebieden betekent een nieuwe federatie of een splitsing sowieso een economische domper.

Reeds in november begonnen Engelstalige rechters te staken om te pleiten dat recht ook in het Engels wordt uitgevoerd. Niet veel later volgden leerkrachten en ook taxi chauffeurs deden mee.

Het centerpunt ligt grotendeels in Bamenda, waar de scholen al sinds eind november dicht zijn. Maar ook in andere steden zoals Buea, Kumba, Kumbo,… is de staking heel duidelijk voelbaar. Op sommige dagen was er geen publiek transport mogelijk in de steden en waren alle winkels dicht. Op die manier worden spooksteden gecreëerd. Maar het gaat er niet altijd zo vredig aan toe, want er zijn ook al doden gevallen. Politie valt aan met traangas en geregeld worden de wegen versperd. Mensen worden gevangen genomen en nog steeds zijn mensen spoorloos, niemand die kan zeggen of ze al dan niet nog in leven zijn.

De Engelstalige bevolking vecht terug en probeert via een consortium druk te zetten op de overheid. Maar ook de overheid toont zijn macht. Zo werd het internet in de engelstalige regio’s geblokkeerd in een poging om informatiestromen tegen te gaan en het is niet duidelijk wanneer hier een eind aan komt. Het lijkt momenteel wel een touwtje trek en het is afwachten welke kant het eerste aan de druk toegeeft.

Wees gerust, In Sabongari ben ik behoorlijk veilig. De stakingen zijn hier gelukkig een stuk minder hevig. Maar toch moest ook St. Therese college, de school waar ik werk, de week voor de Kerstvakantie vervroegd de deuren sluiten, uit schrik voor acties van sommige stakers. Er zijn immers al op sommige plaatsen dreigementen gevallen om schoolgebouwen in brand te steken wanneer een school niet mee staakt. Ze willen immers unaniem tegen de regering vechten en iedereen moet daar in mee doen.

En ook in januari zijn de scholen niet terug geopend. Officieel betekent dit dat het academisch jaar gecanceld is, want in de steden zijn scholen nu al meer dan 40 dagen dicht en dat is blijkbaar een bepalende grens. Uitzonderingen zijn natuurlijk altijd mogelijk, daarvoor is het wachten op een respons van Unesco, maar veel hoop is er toch niet meer.

Het is bijna niet indenkbaar dat een schooljaar zomaar kan worden geschrapt. De gevolgen zijn nefast. Vooral in dorpen waar weinig is te doen, zoals Sabongari, zullen kinderen de hele dag op straat rondhangen. Dat betekent bijna per defenitie een stijging van criminaliteit, prostitutie, tienerzwangerschappen. Sommige kinderen zullen school waarschijnlijk niet eens hervatten na dit jaar. Darnaast betekent dit ook dat heel wat mensen zonder werk zitten. Gezinnen vallen zonder bron van inkomsten. Ook dit zal misdaad de hoogte injagen.

Er moest iets veranderen, maar de manier waarop dit nu gebeurd, is toch wat betreurenswaardig. Ondertussen blijft de overheid trouwens ook verbazingwekkend stil. Echte compromissen zijn er nog steeds niet en ook de president vermijd het feitelijke probleem zo veel mogelijk. Ook de Verenigde Naties grijpen voorlopig niet in en dus kunnen de dingen hier nog lang aanslepen. Ook een burgeroorlog valt op termijn niet uit te sluiten als er niets veranderd. Het wordt dus afwachten waartoe dit alles uiteindelijk zal leiden.

Naast alle gevolgen voor het land, zorgen deze stakingen ook voor mij persoonlijk voor problemen. De plannen voor het CamePads project zijn hierdoor duidelijk verstoord. Zonder leerlingen in school kan het educatieve luik van het project niet door gaan. Voorlopig blijft het dus bij de ene les die ik gaf over menstruatie. Volgend jaar zal iemand anders dan moeten instaan voor die girls meetings.

Ook de verkoop van de maandverbanden zal dit jaar niet meer in school gebeuren. We moeten dus op zoek naar andere kanalen buiten school als we in maart/april toch al iets willen verkopen. Gelukkig kunnen we via de zusters zeker en vast wel verschillende plaatsen vinden om de pads aan de man te brengen. En ook veel van de zusters zullen wel een pakketje kopen om te testen.

In Sabongari proberen de zusters ondertussen op z’n minst het naaiatelier open te houden, 3 dagen in de week. Ook reguliere studenten en leerlingen van andere scholen zijn welkom om wat skills aan te leren. Op die manier kunnen we toch wat leerlingen van straat houden. En zo blijft het dus ook mogelijk om verder te werken aan de maandverbanden, beetje bij beetje.

Maar sowieso is het dus elke dag en elke week een beetje zoeken. Het is nooit zeker hoe een dag er zal uitzien, wie komt opdagen, of er kan worden gewerkt voor het project of niet. Het is wat zoeken hoe het project vooruit kan. Dit betekent ook dat ik nu veel vaker individueel werk doe op mijn kamer wanneer de school dicht is. Ik ervaar nu heel duidelijk hoe monotoom het leven kan zijn in een plaats als Sabongari.

De doelstellingen voor het project heb ik dus een beetje moeten inkrimpen. Niet alle plannen die ik bij de start had, zullen nog haalbaar zijn binnen de periode die me hier rest. Maar toch ben ik er zeker van dat we nog mooie resultaten kunnen boeken.

Ondertussen werd ook een nieuwe versie van de pads gemaakt, met een extra waterdicht laagje, en nu waren de resultaten wel positief. Ik heb de pads trouwens ook zelf uitgetest en ik zou ze zo opnieuw gebruiken.

Het project stopt ook niet als ik terug in België ben. Volgend schooljaar zijn er hopelijk nieuwe kansen om met de studenten aan de slag te gaan en betekent dit alles gewoon een vertraging van de plannen. We geven voorlopig in elk geval nog niet op.

Ondertussen ben ik al ruim over de helft van mijn verblijf hier in Kameroen. Het einde komt stilaan in zicht. Ik moet toegeven dat ik met alle toestanden hier, thuis toch steeds vaker begin te missen. Er staat gelukkig nog wel het één en ander op het programma om de eentonigheid van mijn dagen te doorbreken. Daarover meer in een volgende schrijven.

Tot binnenkort.

For those who are following my blog and for all Cameroonians reading this, it will be clear: A serious strike is going on here and it is severely disturbing daily life. Of course, Cameroonians will have a much better understanding of the situation than I have, so this blog is not really for you. But still, for all others, let’s talk about what is going on here. And if I’m things that are not correct, my bad but you’ll get the general jest of it.

Since I’m kind of lacking in media sources and I’m not really following the news all that much, I’ll have to confess that I’m not that knowledgeable about all the political details that are in play here. But seen that this strike is affecting my project, I felt it was time to tackle at least some basics of the subject in this blog.

At first sight, it looks like Cameroon is a peaceful country. There have been no wars and conflicts and despite a high rate of corruption, Cameroon is otherwise safe (at least if we’re not looking at the problems with Boko Haram in the Far North). But for a very long time now, some frustrations have been brewing under the skin of people here and finally that frustrations is letting itself known in the form of this grand strike. Now that things have spilled, there is no way back, change is the only possible solution.

Without wanting to dive into too much details, I’ll try to give a rough situation sketch. When the Cameroon as it is today, was founded, an Anglophone part (now Northwest and Southwest region) was merged with a much larger Francophone area (then called Republic du Cameroun). The idea was that both parts would still have a certain degree of independence and that little would change for the people.

In the end, it seems that these were all empty promises and de Anglophone minority is being supressed on all levels. The official languages here are French and English, but in reality, it’s only the French language that holds power in all government entities. The law system is largely in French, with no good English translations. Police and military are clearly dominated by Francophones. It is nearly impossible to find work within the government if you’re English speaking. It even got to a point where Francophones are seated in high political positions even in Anglophone regions, barely understanding the people they are working for. In Anglophone government school, Francophones teachers might even be preferred to English teacher.

If we look at infrastructure, there is a gap between the Anglophone and Francophone regions as well. Important roads for business in the Anglophone sections are often still dirt roads in poor condition, near impossible to use during rainy season. In French regions, at least a good effort is made to construct tar roads. Even electricity in villages is lacking compared to the French regions.

So, let it be clear that the Northwest and Southwest region are left behind in so many aspects and things can just not stay like this. People are bartering for a return to a federal state, equal rights and increasingly even total independence. Many believe now that things have just gone too far to turn around and independence is the only way to improve their lives. After all, the English regions are economically stronger so independence is not a dream that is out of reach. But exactly this is the reason that the government is reluctant to give in and is keeping these regions on a tight leash. For the French regions, a federal state or an exit of the English regions would mean a diminishment of their economy, that’s for sure.

Somewhere in November, Anglophone lawyers started striking for their right of equal law in the English language and soon teachers followed their examples, taxi drivers joined in, …

The centre of the whole strike is largely located in Bamenda, where schools closed even in November. But the strike is clearly felt in other cities like Buea, Kumba, Kumbo, … as well. On some days, there was just no public transport available and in cities all stores were closed. This creates ghost town, as a way of striking peacefully. But peace hasn’t been kept all the time since this strike has caused deadly victims as well. Police and military is attacking with tear gas and roads are blocked in a counter move. People are being taken prisoner and even now, some people are missing, no way of knowing if they are even still alive.

The Anglophone population is fighting back and a consortium is trying to put pressure on the government. But the government is showing that they still hold power as well. After lots of futile threatening they have been blocking the internet access in the Northwest and Southwest region in an attempt to stop people from spreading information regarding the strike. It almost looks like a serious game of tug of wars and only time will tell which side will first give in to the pressure.

But rest assured, in Sabongari I still feel very safe. The strike here is not felt as much as it is in cities. But even here St. Therese Comprehensive College, the school I’m working with, had to close its door prematurely the week before Christmas break, out of fear for possible actions taken by strikers. There have been threats already in some places that schools would be burned if they failed to join in the strike. They are doing this because they want unity amongst people, showing that everyone is fighting for the same cause.

And again, in January, school did not reopen. Officially it means that by now the academic year is cancelled since schools have been closed for over 40 days in the cities and apparently, that’s a deciding maximum. Of course, exceptions are always possible and we must wait for a response of Unesco to be sure, but the chances are very slim.

It’s hard to imagine that a complete school year could be cancelled just like that. The consequences will very serious for sure. Especially in villages where there are very little distractions, like sabongari, children will just roam around on the street from morning ‘til evening. This means an almost guaranteed rise of criminality, prostitution and teenage pregnancies. Some children will be very reluctant to resume school next year. It also means that lots of people are without work at the moment. Families have lost their source of income. This as well will probably mean an increase of criminality.

Some things had to change, I can wholly agree on that. But the way things are moving right now feels very unjust. And in the meantime, the government still keeps remarkably quiet about the whole issue. Real solutions have not yet come forth and the president himself is ignoring the problem as much as possible. The United Nations are still failing to intervene for now and so things could continue for a very long time. Even a civil war is not that far-fetched at this moment, to be fair.

Aside from all the consequences for the country, this strike is also affecting me on a more personal level. The plans we made for the CamePads project have clearly been disturbed. Without students in school to work with, the educational part of the project is now put on hold. For now, we’ll have to be content with the one class on menstruation I’ve been giving the girls. Next year, someone else must be found to take over.

Furthermore, it will not be possible to sell the sanitary pads in school itself. We’ll have to find other ways of selling outside of school so we can at least move on in March/April. Luckily the sisters prove to have a good network through the congregation and outside as well so I’m sure it we will succeed in selling some pads soon. And of course, lots of the sisters will be keen to try out the pads as well.

Meanwhile, the sisters in Sabongari try to open the sewing workshop 3 days a week. Aside from the students of the vocational centre, all other students and youth from different schools are welcome to learn some skills.  This way, some youth is kept away from roaming the streets. And conveniently, this means that we can continue working on the pads as well, albeit not in full force.

But no matter what, from now on, we still have to see what each day and each week brings. We’re never quite sure how the day will look, how many students will come, if we can continue our work. I’m also doing a lot of individual work in my room, since most of the time school is closed and no one is around. Right now, I’m truly experiencing how monotone life can be in a place like Sabongari, dare I even say, boring.

I was forced to adjust my goals for the project. Not all the plans I had will be executed by the time I leave Cameroon. But still I’m convinced be can end with some good results. We made a new version of the sanitary pads by now, adding a waterproof layer. This time, the results were positive. I even tested them myself and would no doubt use them again.

Besides, this project does not come an end just because I’m going back to Belgium. Next school year there will be new chances to work with the students. So, in the end, this will probably just be a delay in the progress, not an end. At least, we are not giving up yet.

By now, I’m well over half of my stay here in Cameroon. The end is slowly drawing nearer. I do have to admit that all the trouble here is making me miss home more and more. Luckily, there are still a few nice things planned to break the lull of life. More about that coming later.

Until the next time.

Join the discussion 6 Comments

Leave a Reply